Bukowno. Dziki wykopały... średniowieczną osadę

Amadeusz CalikZaktualizowano 
Dariusz Rozmus opowiada o odkryciach. Za nim trwają wykopaliska. Teraz teren jest już wyrównany Franciszek Rozmus
Właściciel działki poszedł wyrównać przekopaną przez dziki działkę i znalazł krążki z dziurkami. Ich zdjęcia umieścił w internecie. Archeolog Dariusz Rozmus od razu rozpoznał w nich cenne średniowieczne skarby.

Przy jednym z domów w Bukownie Starym dokonano niezwykłego odkrycia. Archeolodzy znaleźli tam bowiem wiele przedmiotów świadczących o istnieniu w tym miejscu średniowiecznej osady hutnictwa ołowiu i srebra. Całe zamieszanie zostało spowodowane przez stado dzików, które okrutnie rozkopały działkę właściciela posesji.

A niby weszły w szkodę

To był ciepły poranek na początku sierpnia tego roku. Grzegorz Solecki, który mieszka przy ulicy Sławkowskiej w Bukownie Starym, wybrał się na pole położone za swoim domem. Tuż za stodołą trawnik był rozkopany przez stado dzików.

- Dziki bywają tu często, więc wcale się nie zdziwiłem - tłumaczy Grzegorz Solecki, mieszkaniec Bukowna. Postanowił wyrównać teren. Wziął łopatę i zaczął układać wyrwane kępki trawy. Nie spodziewał się, że jego ziemia kryje w sobie tyle skarbów.

- W czasie równania zauważyłem dwa dziwnie wyglądające ołowiane krążki z dziurką w środku. Pomyśleliśmy z rodzicami, że to elementy siewników rolniczych, których używaliśmy na uprawie ziemniaków, więc nie zwróciliśmy na to większej uwagi - mówi bukowianin. Jednak z czasem znajdował coraz więcej tajemniczych kamyków z dziurkami.

Internet: to skarby
Pan Grzegorz był mocno zaciekawiony tym, co znalazł na swoim podwórku. Postanowił więc zrobić kilka zdjęć i umieścić je w internecie. Ołowiane przedmioty zainteresowały archeologa Dariusza Rozmusa, który zajmuje się tego typu znaleziskami.
- Powiedział mi, że mogą to być cenne skarby, nawet z okresu średniowiecza, i zapytał, czy mógłby zrobić małe wykopaliska. Zgodziłem się, bo byłem ciekawy, co jeszcze skrywa się na mojej działce - mówi Grzegorz Solecki.

Przybyła na miejsce ekipa archeologów z Muzeum Miejskiego „Sztygarka” w Dąbrowie Górniczej przekopała na razie nieduży teren w poszukiwaniu innych przedmiotów.

- Przeprowadziliśmy niewielki sondaż i znaleźliśmy na wyznaczonym stanowisku bardzo dużo ołowianych wytopków oraz ciężarków. Jedna z prawdopodobnych hipotez, jakie zakładamy, mówi o tym, że te z dziurkami mogły służyć albo jako odważniki, albo jako rodzaj pieniądza zastępczego w okresie XI wieku, a także za Mieszka I - tłumaczy dr hab. Dariusz Rozmus z muzeum „Sztygarka”.

Na miejscu znaleziono także bardzo cenną ceramikę - zarówno nowożytną z okresu ok. XVIII wieku (co świadczy o tym, że teren na stałe zamieszkiwany był przez ludzi), jak i wczesnośredniowieczną z przełomu XI i XII wieku.

- Najciekawszymi znaleziskami są jednak żużle żelazne, które potwierdzają tezę o obecności wczesnośredniowiecznej osady hutnictwa ołowiu i srebra właśnie w Bukownie - mówi Dariusz Rozmus

Już wkrótce na terenie działki pana Grzegorza mają ruszyć kolejne prace. Wszystko zależeć będzie jednak od dostępnych funduszy.

Trochę historii

Pierwsze oficjalne wzmianki o górnictwie i hutnictwie w okolicach Olkusza pochodzą z połowy XIII w. Wtedy książę Bolesław Wstydliwy obiecał wypłacać na utrzymanie klasztoru w Skale złoto, pochodzące z dochodów za ołów z Olkusza. Jednak badania archeologów dowodzą, że eksploatacja złóż na tym terenie rozpoczęła się jeszcze przed naszą erą. Od końca XIII w. Olkusz zaczął prężnie się rozwijać za sprawą rozbudowy ośrodka górniczego i wydobycia rudy ołowiu. Największa świetność górnictwa w rejonie Olkusza przypada na XV w., kiedy to w całej okolicy funkcjonowało ponad 300 kopalń wydobywających surowiec, z którego w pobliskich hutach wytapiano srebro. To przyczyniło się do otwarcia pod koniec XVI w. w Olkuszu mennicy królewskiej. Częste pożary, zalania miasta, epidemie chorób oraz wojny doprowadziły pod koniec XVII w. do schyłku świetności „Srebrnego Grodu”. Obecnie rudy cynku i ołowiu wydobywa się jedynie w kopalni „Pomorzany” w Olkuszu.

SŁOWNIK POJĘĆ

Ołowiane wytopki - niewielkie przedmioty, które wytopione zostały z ołowiu.
Bochen ołowiu - duży kawałek przetopionego ołowiu, kształtem przypominający bochenek okrągłego chleba.
Żelazne żużle - odpadki pozostałe po procesach hutniczych, np. po wytopie ołowiu, srebra lub żelaza.

polecane: Flesz - e-papieros zagraża zdrowiu

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze 4

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

S
Slonik40

Człowiek ma podobno od razu rewizję w domu , czy przypadkiem nie posiada ołowianego krążka !

M
Mietek

super extra, a co z podatkami?

K
Kowal

wszystko to jest dziwne ale tylko od strony postronnego obserwatora. Przecież wiadomo że lasy, z których powstała później pustynia Błędowska zostały wycięte na potrzeby górnictwa i hutnictwa. A ilość odkrytych osad z okresu neolitu w pobliskiej Jurze jest proporcjonalnie do innych regionów bardzo duża. Z pewnością cały ten rejon (nie region) jest pokryty osadami górniczymi i hutniczymi i trzeba tylko pieniędzy na stosowne wykopaliska. Przypomnieć też należy, że wszystkie wcześniejsze wykopaliska z tej okolicy były zabierane do Warszawy.

a
alleluja i do przodu

Poziom nauki u nas widać sięgnął dna. Skoro nawet dziki potrafią to co archeolodzy.

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3