Czy prochy wampirów spoczną w krypcie kościoła Mariackiego?

Anna Agaciak
Pochówek antywampiryczny - szkielet kobiety ułożonej w pozycji płodowej
Pochówek antywampiryczny - szkielet kobiety ułożonej w pozycji płodowej Adam Górecki
Podczas ostatnich prac archeologicznych na Rynku Głównym w Krakowie zespół kierowany przez dr Cezarego Buśko z Wrocławia trafił na nietypowe groby, m.in. szczątki kobiet ułożonych w pozycji płodu. Według wrocławskiego archeologa w ten sposób grzebano wampiry, uniemożliwiając im powrót do świata żywych. Krakowscy naukowcy jednak dość sceptycznie oceniają to odkrycie - pisze Anna Agaciak

Wprawdzie sensacyjnego odkrycia sześciu XI wiecznych pochówków antywampirycznych pod płytą Rynku dokonano dwa lata temu, ale temat powraca. Wszystko za sprawą przygotowywanego pogrzebu szczątków z Rynku w kryptach kościoła Mariackiego. - To odkopane wampiry także trafią do kościoła? - pytają z niedowierzeniem krakowianie.

Archeolog dr Cezary Buśko stwierdza ze śmiechem, że powinny. - To jeszcze bardziej osłabi ich moc i je unieszkodliwi - żartuje, i szybko dodaje, że sam w wampiry nie wierzy. - Szkielety ludzi znalezionych w tych nietypowych pochówkach, to chrześcijanie i z wampirami raczej nie miały nic wspólnego - uspokaja. - To współmieszkańcy uznali ich za odmieńców, a pochowanie w kościele będzie znakomitą formą zadośćuczynienia dla tych nieszczęśników.

Uznani za odmieńców
Co to właściwie jest wampir? Pytanie wydaje się dość banalne, ale wymaga wyjaśnienia. Według znawców tematu to duch lub ożywione ciało zmarłego, które wychodzi z grobu, poluje na żywych i wysysa im krew doprowadzając do śmierci.

Według dr Cezarego Buśko w XI wieku rozróżniano dwa rodzaje wampirów. Te, które wykazywały wampirze cechy już za życia (np. miały zniekształcone przez chorobę ciało) oraz te, które wampirzych cech nabierały po śmierci.

Prawdopodobnie osoby te cierpiały na reumatyzm, chorobliwą bladość, sapały lub miały wystające zęby. W średniowieczu trudno to było wytłumaczyć, więc uznano je za odmieńców, mogących stanowić zagrożenie. Niektórzy posądzali je o kontakty z siłami nieczystymi. Dlatego po śmierci starano się uniemożliwić im wydostanie się z grobu. Krępowano im ręce, zwłoki umieszczano na boku lub twarzą zwróconą do ziemi. Zdarzało się też, że ucinano im głowy i wkładano między nogi lub z boku ciała, aby wampir nie mógł jej znaleźć.

Tak właśnie wyglądały nietypowe groby znalezione pod płytą Rynku. - Trzy pochówki były ułożone w pozycji płodowej, dwa miały obciętą i przemieszczoną głowę. W jednym przypadku głowę ułożono na wieku trumny, w drugim położono ją obok korpusu. Jeden szkielet był ułożony na brzuchu i miał skrępowane ręce - wylicza dr. Buśko.

Wątpliwe wampiry?
Krakowscy archeolodzy zupełnie inaczej interpretują znalezisko wrocławskich kolegów. Emil Zaizt specjalizujący się w historii Krakowa przedlokacyjnego natknął się na dużą grupę pochówków z podobnie ułożonymi szkieletami na XI w. cmentarzysku przy Rondzie Grunwaldzkim.

- Wszystkie jednak znajdowały się w obrębie cmentarzyska, a osoby podejrzewane o kontakt z nieczystymi mocami na chrześcijańskich nekropoliach nie chowano - zauważa. - Trzeba pamiętać, że w tamtych czasach nie grzebano zmarłych w trumnach lecz w całunach. Jeśli pogrzeb odbywał się zimą, nie kopano głębokich dołów, bo ziemia była zamarznięta. Gdy rozmarzała zesztywniały szkielet mógł nieznacznie zmieniać położenie - stwierdza Emil Zaizt.

Dr Cezary Buśko nie ma wątpliwości, że jego zespół odkrył na Rynku pochówki antywampiryczne.
- To, że znaleźliśmy je w granicach cmentarzyska chrześcijańskiego nie świadczy, że na cmentarzu zostały pochowane - stwierdza. - Cmentarz się przecież rozrastał, jego granice się zacierały. Pochówki mogły być więc pierwotnie usytuowane na jego obrzeżach. Gdy cmentarz się powiększył znalazly się w jego granicach.
Plac Szczepański czysty
W ubiegłym roku prace archeologiczne prowadzone były na placu Szczepańskim. Tam także natrafiono na spore cmentarzysko. - Pochówków antywampirycznych jednak nie stwierdziliśmy - mówi Elżbieta Dubis, kierująca pracami na placu.

Czy Elżbieta Dubis wierzy, że takie były na Rynku? - To raczej mało prawdopodobne, ale każdy badacz ma prawo do własnej interpretacji - stwierdza. I odsyła nas do antropologów, którzy zajęli się szkieletami wykopanymi na Rynku i placu.

Profesor Henryk Głąb z Instytutu Antropologii Uniwersytetu Jagiellońskiego jest do pochówków antywampirycznych na Rynku Głównym nastawiony sceptycznie. - Badając kości pochowanych na Rynku widać wyraźnie, że nie grzebano tam ludzi nieochrzczonych - stwierdza. Antywampiryczne groby świadczą raczej o pogaństwie, a na Rynku nie chowano nawet nie ochrzczonych dzieci, czyli takich do 1,5 roku życia.

Wampirologia
Doktor Buśko sceptycyzmem krakowskich badaczy się nie przejmuje. - Pochówki antywampirze nie są rzadkością - zauważa. - Odkrywa się je w całej Europie, a w Polsce stwierdzono je w kilkudziesięciu miejscowościach.

Na dowód przysyła nam dwa teksy naukowe poświęcone tej tematyce. Jeden autorstwa Łukasza Maurycego Stanaszka o praktykach antywampirycznych w XI w. stosowanych na terenie cmentarzyska szkieletowego na Wzgórzu Świętojakubskim w Sandomierzu. Antropolog ten nie ukrywa, że do napisania pracy skłonił go fakt, iż zagadnienie pochówków antywampirycznych jest Polsce marginalizowane.

W Sandomierzu, podobnie w Krakowie mamy do czynienia z cmentarzyskiem typu przykościelnego, a zatem mamy możliwość obserwowania praktyk antywampirycznych na marginesie postępującej chrystianizacji państwa polskiego. W pracy tej także opisywane są pochówki ze szkieletami ułożonymi na brzuchu, twarzą do ziemi, szkielety pozbawione czaszki, zwłoki ułożone na prawym boku, a także z nożem miedzy żebrami.

O pochówkach antywampirycznych w Polsce wczesnopiastowskiej pisze też studentka II roku historii Uniwersytetu Opolskiego Marta Zborowska, pod kierunkiem doc. Sławomira Moździocha.
Czytamy w tej pracy, że"Analizując zjawisko wampiryzmyu, wyłania się nam obraz młodego Państwa Polskiego, które jeszcze długo po chrystanizacji zachowało pogański charakter, a zabiegi przeciwko "Wampirom" stosowano i w XX wieku."

Wampir też człowiek
Proboszcz parafii Mariańskiej infułat Bronisław Fidelus, tymi rewelacjami nie jest zaskoczony i nie zamierza rezygnować z pogrzebu "wampirów" w kościele Mariackim. - Podchodzę do odkryć archeologów i planowanego pogrzebu z powagą i mam dla wszystkich zmarłych głęboki szacunek - stwierdza.

- Nawet jeśli to byli nieochrzczeni zmarli, przyjmę ich do kościelnych krypt, bo to przecież ludzie. Prawdopodobnie za życia byli biedni, bardzo nieszczęśliwi i potępiani - zaznacza. Zdaniem proboszcza parafianie nie powinni mieć żadnych wątpliwości i sprawę powtórnego pochówku, także "wampirów", przyjąć z zadowoleniem.

Powrót na siłownię - na jakich zasadach?

Wideo

Komentarze 4

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

L
Liz

Przecież nikt nie mówi, że to były wampiry, tylko że dawniej niektóre osoby uważano za wampiry i czasami stosowano zapobiegawcze praktyki w stylu przywalenia szkieletu jakimś głazem, by dana osoba nie wstała i nie zaczęła szkodzić żywym.
Inna sprawa, że coraz częściej się do tego podchodzi z dużą ostrożnością, bo używanie kamieni, pętanie itp mogło być w większym stopniu publiczną manifestacją pogardy dla zmarłego lub czynem dydaktycznym skierowanych dla żywych niż praktyką antywampiryczną.
Polscy archeolodzy jakoś lubią wszędzie wciskać wampiry. Trochę dlatego, że tak najłatwiej.

o
odmieniec

O pochówkach antywampirycznych w Polsce wczesnopiastowskiej pisze też studentka II roku historii Uniwersytetu Opolskiego Marta Zborowska, pod kierunkiem doc. Sławomira Moździocha. koniec cytatu.
Miejmy tylko nadzieję że studentka nie będzie brała danych z sufitu i poprze to jakimiś dowodami naukowymi. Nie cytatami z publikacji swojego promotora, ale ze wczesnośredniowiecznej literatury i dokumentów z epoki. W Polsce o takowe raczej trudno, a cytowanie wcześniejszych badaczy nic nie wnosi do nauki, czyli ???? Nie wiem co odkryje przed nami pani Marta. Mam nadzieję że żadnych rewelacji wyssanych z palca nie będzie?

o
odmieniec

to prawdziwe podejście i odpowiedzialność za przyszłe pokolenia. Nasi przodkowie nie dysponowali naukowymi metodami nie znali genów, ale mieli przeczucie że osoby w jakiś sposób wynaturzone stanowią zagrożenie dla przyszłych pokoleń, że mogą przekazywać swoje cechy dziedzicznie i bano się tego. Dzisiaj nikt się tego nie obawia dlatego ludzkość schodzi na psy. Rodzi się coraz więcej wypierdków mamucich, bo ratowane są istnienia ludzkie które nigdy nie powinny przetrwać i nawet 50 lat temu skazane były by na śmierć zaraz po urodzeniu, nim uzyskały by świadomość swego istnienia. Teraz psychole w imię ludzkości skazują takich nieszczęśników na życie w męczarniach i bólu, nie zawsze może fizycznym, ale jak cierpi psychika tych ludzkich istot, zniekształconych fizycznie, bo na brak rozumu jeszcze nikt się nie uskarżał.

P
Pytia

XXI wiek a archeolodzy w Krakowie wprowadzają wiek X. Jak możecie taką rażącą ciemnotę prostym ludziom wciskać, że te kości to były kośćmi wampirów, jest to antynauka. Należy niezwłcznie wyjaśnić, że byli to nieszczęśnicy skazani z głupoty sąsiadów czy ówczesnego ,,sądu kapturowego". Archeolodzy którzy kopiecie pod płytą Gł. Rynku jesteście pierwsi na liście do ,,Stolicy mądrości". PS. Obywtele miasta Krakowa nie dajcie wiary oszołomom, za publiczne pieniądze!

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3