Porady geriatry: Otyłość u seniorów

Dr Krzysztof Czarnobliski
Anna Kaczmarz
Dr Krzysztof Czarnobliski, ordynator oddziału chorób wewnętrznych i geriatrii, szpital MSW w Krakowie.

Otyłość to ogromny problem krajów cywilizowanych. W Polsce mamy prawie 25% ludzi otyłych. To także powszechny problem wśród polskich seniorów. Warto mu przeciwdziałać, bo badania nad polskimi stulatkami wykazały, że żaden z nich nie jest otyły. To oznacza, że otyli nie mają szans na długowieczność, bo ta choroba prowadzi m.in. do cukrzycy, nadciśnienia tętniczego, udaru mózgu oraz nowotworów - u kobiet to rak macicy, gruczołu piersiowego, a mężczyźni są bardziej narażeni na raka prostaty i jelita grubego. Ważne jest odróżnienie otyłości od nadwagi. Pomocny jest w tym popularny indeks masy ciała (tzw. BMI), czyli iloraz masy ciała, liczonej w kilogramach, do wzrostu w metrach podniesionego do kwadratu. O nadwadze mówimy gdy jest on większy niż 25, a otyłość zaczyna się od 30.

U ludzi w podeszłym wieku ze względu na zmianę stosunku mięśni do tkanki tłuszczowej, na korzyść tej ostatniej, BMI najbardziej korzystne jest w zakresie 25-27. Najgroźniejsza dla seniora jest tzw. otyłość brzuszna. Spodnie czy spódnica, które do niedawna nosiliśmy, nagle nie chcą się dopiąć. Co ważne, to nie tylko kwestia tłuszczu podskórnego. Głównie tłuszcz, który jest wewnątrz jamy brzusznej prowadzi do wzrostu obwodu talii i staje się powodem wielu nieszczęść. Lekarstwem na otyłość w każdym wieku jest oczywiście odpowiednia dieta oraz ruch. Powinny o tym pamiętać osoby bardzo otyłe, szczególnie z problemami ortopedycznymi. W starszym wieku potrzebny jest też zdrowy rozsądek. Nie możemy sobie wyznaczać takich celów jak młodzi ludzie, czyli BMI 20-25, tylko 27-28 - to już wystarczy. Pamiętajmy również, aby nie robić tego zbyt gwałtownie. 7-10% utraty wagi ciała rocznie to granica bezpieczeństwa i nigdy nie należy schodzić poniżej 800 kcal na dobę. Jeśli z otyłości przejdziemy do nadwagi, możemy powiedzieć, że odnieśliśmy sukces. Niektórzy twierdzą, że otyłość i choroby serca występują rodzinnie i nic na to nie poradzą - nieprawda - genetyka to tylko 25 %, reszta zależy od nas samych. Ale z drugiej strony okazuje się, że czasami troszkę tłuszczu nie zaszkodzi, a nawet może pomóc.

Już kilkanaście lat temu naukowcy również odkryli ciekawe zjawisko nazwane paradoksem otyłości. Okazało się, że śmiertelność z powodu chorób serca jest wyższa u osób szczupłych i z prawidłową masą ciała niż u osób z nadwagą i niewielką otyłością. Podobną zależność zauważono u chorych z udarem mózgu, nadciśnieniem tętniczym, cukrzycą oraz chorobą nerek wymagającą dializ. Dotychczas nie udało się z całą pewnością określić, jaka jest przyczyna tego zjawiska. Być może wynika to ze zwiększonego zapotrzebowania energetycznego organizmu zmagającego się z chorobą przewlekłą. Okazuje się również, że wiele osób mimo prawidłowej masy ciała jest narażona na poważne choroby układu krążenia, bo "niewidoczny" tłuszcz może schować się w jamie brzusznej. Warto też wspomnieć, że aktywność fizyczna, nawet niepowodująca chudnięcia rozprawia się z tym niewidocznym z zewnątrz tłuszczem, a bez niej trudno stracić kilogramy. Ćwiczenia muszą być urozmaicone, aby zwiększyć wytrzymałość i siłę mięśni, a świetne efekty można uzyskać nawet w bardzo podeszłym wieku. Nie radzę seniorom, którzy chcą stracić zbędne kilogramy, kupować suplementów wspomagających odchudzanie, bo mogą one wejść w kolizje z innymi przyjmowanymi lekami i wywołać poważne skutki uboczne.

**Weź udział w prawyborach samorządowych "Gazety Krakowskiej":

Wybierz radnych Krakowa! | Wybierz prezydentów, burmistrzów i wójtów.
Wybierz prezydentów i burmistrzów w najpopularniejszych miastach:
Kraków | Tarnów | Nowy Sącz | Chrzanów | Brzesko | Zakopane**

Zobacz najświeższe newsy wideo z kraju i ze świata
"Gazeta Krakowska" na Youtube'ie, Twitterze i Google+
Artykuły, za które warto zapłacić! Sprawdź i przeczytaj

Codziennie rano najświeższe informacje z Krakowa prosto na Twoją skrzynkę e-mail. Zapisz się do newslettera!

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie