Zbylitowska Góra. Mroczne tajemnice Buczyny odkryte po 73...

    Zbylitowska Góra. Mroczne tajemnice Buczyny odkryte po 73 latach [WIDEO]

    Paweł Chwał

    Aktualizacja:

    Gazeta Krakowska

    Adam Ryba w miejscu, gdzie georadar wskazał kolejne groby masowe
    1/8
    przejdź do galerii

    Adam Ryba w miejscu, gdzie georadar wskazał kolejne groby masowe ©Paweł Chwał

    Nieznane wcześniej masowe groby, w których spoczywają przede wszystkim tarnowscy Żydzi, odnaleziono w lesie Buczyna w Zbylitowskiej Górze.

    Autor: Paweł Chwał


    Na ślady siedmiu mogił natrafili przedstawiciele specjalnej Komisji Rabinicznej do spraw Cmentarzy w trakcie badania lasu georadarem. Równocześnie przeanalizowano fotografie lotnicze, wykonane przez samych Niemców w latach okupacji, które przetrwały do naszych czasów. Wyraźnie widać na nich miejsca w Buczynie, noszące świeże ślady ingerencji.

    - To, że w lesie może znajdować się więcej masowych grobów, podejrzewaliśmy już wcześniej, patrząc na jego nienaturalne ukształtowanie. Nie mieliśmy jednak technicznych możliwości, aby to zweryfikować - podkreśla Adam Ryba, historyk, dyrektor Gminnej Biblioteki Publicznej w Zgłobicach.

    Jak wyjaśnia Agnieszka Nieradko z Komisji Rabinicznej, kultura żydowska zabrania rozkopywania grobów i ekshumacji ciał, więc badania mogą być prowadzone tylko bezinwazyjnie. Prawdopodobnie nigdy nie uda się więc ustalić tego, ile dokładnie osób spoczywa w Buczynie.

    - W ocenie historyków ziemia może skrywać tutaj ponad sześć tysięcy Żydów, głównie byłych mieszkańców tarnowskiego getta i kilkuset Polaków. To jedno z największych w Europie miejsc, gdzie masowo mordowano i chowano Żydów - wyjaśnia Adam Ryba.

    Wśród grobów, które znano do tej pory, największe wrażenie robi ten, w którym pochowanych jest ponad 800 dzieci z sierocińca. Hitlerowcy, aby oszczędzić na nabojach, kazali dzieciom wejść do wykopanego wcześniej dołu i wrzucili między nie granaty. Dzisiaj na ten grób przyjeżdża rocznie kilkadziesiąt tysięcy młodych Żydów. Wokół niego zostawili mnóstwo kolorowych kamyków, zabawek, maskotek, balonów i flag.

    - Miałem 10 lat, kiedy do Zbylitowskiej Góry zaczęły sunąć transporty z Żydami. Egzekucje odbywały się między godziną 5 a 13 w oddalonej od zabudowań Buczynie. Odgłosy wystrzałów było słychać na całą okolicę. Do dziś mam przed oczami stada wron, które spłoszone strzałami, przelatywały nad domami, przeraźliwie skrzecząc - opowiada Adam Tadel. Znał osobiście chłopaka z Rzuchowej, którego Niemcy zwerbowali do tzw. Służby Budowlanej (Baudienst). Jego zadaniem było m.in. kopanie dołów pod masowe groby, a po egzekucjach zasypywanie ich ziemią.

    - Był na skraju załamania nerwowego i gdyby nie wysłano go na roboty we Francji, kto wie, czy nie podzieliłby losu ofiar, które grzebał - dodaje Tadel.

    Nowo odkryte groby w przyszłym roku zostaną dokładnie oznaczone i upamiętnione. Przy cmentarzu pojawi się parking, do budowy którego przymierza się gmina Tarnów, w związku z coraz liczniej przybywającymi wycieczkami.

    Czytaj treści premium w Gazecie Krakowskiej Plus

    Nielimitowany dostęp do wszystkich treści, bez inwazyjnych reklam.

    Komentarze

    Dodajesz komentarz jako: Gość

    Dodając komentarz, akceptujesz regulamin forum

    Liczba znaków do wpisania:

    zaloguj się

    Najnowsze wiadomości

    Zobacz więcej

    Polecamy

    Kto zasługuje na tytuł Osobowość Roku 2018? Zagłosuj lub zgłoś swoje propozycje nominacji

    Kto zasługuje na tytuł Osobowość Roku 2018? Zagłosuj lub zgłoś swoje propozycje nominacji

    Gigantyczny śnieżny labirynt [ZDJĘCIA]

    Gigantyczny śnieżny labirynt [ZDJĘCIA]

    Wybierz najpiękniej oświetlone na święta miasto w Polsce

    Wybierz najpiękniej oświetlone na święta miasto w Polsce

    Oto 15 najbardziej zadłużonych gmin w Małopolsce

    Oto 15 najbardziej zadłużonych gmin w Małopolsce